Europese wet voor schonere autobatterijen
Batterijen voor elektrische wagens moeten aan meer eisen voldoen

Op vrijdag 9 december 2022 werd een nieuwe Europese wet goedgekeurd, die hopelijk zal zorgen voor schonere batterijen voor elektrische wagens. Fabrikanten van dergelijke batterijen zullen aan strengere eisen moeten voldoen, vooral wat het milieu en de navolging en controle van het volledige productieproces betreft.
Concreet stelt de nieuwe wetgeving dat fabrikanten de volledige carbon footprint van hun product moeten rapporteren. Dit begint bij het mijnen van de grondstoffen en beslaat ook de productie en het uiteindelijke recyclageproces. Dit moet ten vroegste vanaf juli 2024, waarbij de aangeleverde data gebruikt zullen worden om CO2-limieten voor batterijen te stellen vanaf juli 2027. Het doel is om bedrijven schone energie te laten aanwenden om de batterijen te produceren, in plaats van fossiele brandstoffen.
Daarnaast wordt ook de volledige bevoorradingsketen strenger gereguleerd. Zo moeten bedrijven die batterijen verkopen in de EU in overeenkomst zijn met regels die misbruik van arbeidskrachten, mensenrechten en milieu moeten voorkomen. Batterijproducenten moeten een breed gamma aan problemen identificeren, voorkomen en aanpakken, van watervervuiling tot gemeenschapsrechten.
De ecologische groep Transport & Environment stelt dat de nieuwe wetgeving een grote stap voorwaarts is voor het milieu en de samenleving. Volgens hen is het een echte gamechanger voor het verkrijgen van grondstoffen, de productie en het recyclageproces gerelateerd aan batterijen voor elektrische voertuigen. De organisatie plaatst wel een kritische kanttekening: de nieuwe wetgeving geldt enkel voor ruwe mineralen, zoals lithium, nikkel, kobalt en grafiet. T&E pleit voor dezelfde eisen voor alle grondstoffen, waaronder ook fossiele brandstoffen. Het lijkt er echter op dat in de nabije toekomst de EU deze materialen op een gelijkaardige manier zal reguleren.
T&E is een groot voorstander van elektrische voertuigen en heeft hier dan ook geregeld onderzoek naar gedaan. Hoewel het vergaren van de diverse grondstoffen voor batterijen erg vervuilend is, stelt T&E dat batterijen vele malen beter zijn voor het milieu dan verbrandingsmotoren. Feit is dat de grondstoffen voor batterijen deels gerecycleerd kunnen worden, wat niet het geval is voor diesel of benzine. Daarnaast zal nieuwe EU-wetgeving de batterijen nog efficiënter maken: tegen 2027 moeten fabrikanten 90% van het gebruikte nikkel en kobalt recupereren. Tegen 2031 moet dit zelfs 95% zijn. Wat lithium betreft, moet 50% gerecycleerd worden tegen 2027 en 80% tegen 2031.
Volgens T&E moet de nieuwe regulering juist een boost geven aan de Europese batterijindustrie. Het is inderdaad zo dat batterijen die elders in de wereld geproduceerd worden, doorgaans niet zullen voldoen aan de nieuwe eisen. Hier ligt een kans voor Europese producenten om de grootste speler te vormen op hun eigen continent. Geïmporteerde batterijen zijn vaak erg afhankelijk van steenkool en hebben in veel gevallen ook een problematische band met mensenrechten. De wetgeving zou inderdaad kunnen leiden tot nieuwe investeringen in Europese fabrieken, wat ook voor jobs zou kunnen zorgen.
Uiteraard zal dit alles wel voor een hogere kostprijs van de batterijen zorgen, een kost die waarschijnlijk aan de consument zal worden doorgerekend. Het is dus nog maar de vraag of de wetgeving echt zo'n drastische impact zal hebben, of dat men op termijn de productie buiten Europa zal aanpassen. Een ander mogelijk gevolg is een grotere populariteit van niet-Europese elektrische voertuigen, die met vuilere en dus goedkopere batterijen kunnen geproduceerd worden. Het is dus even noodzakelijk om de verkoop van elektrische voertuigen te reguleren, iets waar de EU zeker aan werkt (bv. de Euro 7-normen).
Hoewel elektrisch rijden er op termijn inderdaad milieuvriendelijker op zal worden, wordt het waarschijnlijk ook duurder. Nieuwe wetgeving zou wel eens recente initiatieven om deze transportwijze betaalbaarder te maken kunnen tegenwerken. Het is dus niet volledig een goednieuwsshow, maar wel wordt een groot probleem in verband met de batterijen hiermee aangepakt.