Minder verkeer dan voor corona, wel meer files
De filedruk op de Vlaamse snelwegen blijft historisch hoog, maar toch is er minder verkeer dan voor de coronacrisis, zo blijkt uit het nieuwste jaarverslag van het Vlaams Verkeerscentrum. Opvallend is dat zowel het auto- als vrachtverkeer is afgenomen. De piek in vrachtverkeer tijdens de coronaperiode is volledig voorbij.
Het gemiddelde aantal afgelegde voertuigkilometers op een werkdag in 2023 lag bijna 3% lager dan in 2019. Ook het vrachtverkeer, dat sterk groeide tijdens de pandemie, bevindt zich nu weer onder het niveau van 2019. Deze trend zet zich door in 2024, al zijn er uitzonderingen zoals op bepaalde snelwegen waar de drukte juist is toegenomen.
Ondanks het lagere verkeer blijft de filedruk hoog op de Vlaamse snelwegen, mede door ongevallen, weersomstandigheden en wegwerkzaamheden. De filezwaarte in 2023 was aanzienlijk hoger dan voor corona en in de eerste maanden van 2024 zijn de filerecords van 2023 alweer gebroken, met mei 2024 als de zwaarste filemaand ooit.
De verschillen zijn merkbaar per tijdstip, regio en snelweg. Terwijl de filezwaarte in de ochtendspits alleen steeg op dinsdagen en donderdagen, is de avondspits op elke weekdag zwaarder geworden. Dinsdag en donderdag zijn sowieso de dagen met de grootste filedruk, wellicht omdat dan minder getelewerkt wordt.
De regionale verschillen vallen extra op als we de evolutie bekijken in een tijdspanne van ruim 10 jaar.
- Op de snelwegen in Antwerpen zijn sinds 2012 de ochtendspitsen 56% zwaarder geworden en de avondspitsen maar liefst 133% zwaarder.
- Voor de regio Brussel is het beeld enigszins anders. Terwijl de filezwaarte in de ochtend daar nog ongeveer op het niveau van 2012 zit, zijn de Brusselse avondfiles nu 46% zwaarder.
Wie regelmatig rijdt op de Antwerpse ring R1 richting Nederland zal al ondervonden hebben dat de filezwaarte daar de laatste jaren toegenomen is op alle dagen en tijdstippen. Op de E411 van Namen naar Brussel is de filezwaarte dan weer afgenomen. De E19 tussen Mechelen en Antwerpen en de Brusselse buitenring R0 vertonen een gemengd beeld met zowel dalingen, stijgingen als status quo's in filezwaarte.
Het Agentschap Wegen en Verkeer en het Verkeerscentrum zetten zich in om het verkeer vlot te houden door snel in te grijpen bij problemen. Dynamisch verkeers- en tunnelbeheer en slimme mobiliteitsoplossingen worden ingezet om de hinder te beperken. Investeringen in fietsinfrastructuur, openbaar vervoer en innovatieve mobiliteitsoplossingen moeten bijdragen aan een duurzame en efficiënte mobiliteit voor de toekomst.